۰ تا ۱۰۰ ابزار شناسی – بخش دوم: معرفی ابزارهای دستی پایه
در بخش اول سری “۰ تا ۱۰۰ ابزار شناسی”، سفری در تاریخچه ابزارها از سنگهای اولیه تا ابزارهای برقی مدرن داشتیم. حالا وقتشه یک قدم به جلو برداریم و ببینیم امروز، این تکامل چندمیلیونساله چه چیزی روی میز کار یا در جعبهابزار خانه ما گذاشته است. در این بخش، با ابزارهای دستی پایه آشنا میشویم؛ همان ابزارهایی که هر خانه، کارگاه یا پروژه سادهای بدون آنها ناقص است. در بخشهای بعدی سری، هرکدام از این ابزارها را بهطور جداگانه و با جزئیات بیشتر بررسی خواهیم کرد؛ اینجا هدف این است که یک نقشه کلی از خانواده ابزارهای دستی داشته باشید. برای دیدن مجموعه کامل ابزارآلات دستی، به صفحه دستهبندی ابزار دستی مراجعه کنید.
ابزار دستی پایه یعنی چه؟
منظور از ابزارهای دستی پایه، آن دسته از ابزارهایی هستند که بدون نیاز به برق یا باتری، صرفاً با نیروی دست کار میکنند و تقریباً در هر کار ساختمانی، تعمیراتی یا نصبوراهاندازی به کارتان میآیند. برخلاف ابزارهای برقی که برای سرعت و حجم کار طراحی شدهاند، ابزارهای دستی برای دقت، کنترل و کارهای کوچک و مکرر ساخته شدهاند و معمولاً اولین ابزارهایی هستند که در یک جعبهابزار خانگی جای میگیرند.
ابزارهای ضربهای: خانواده چکشها
چکش شاید شناختهشدهترین ابزار دستی باشد. چکش میخکش (که دهانه دوشاخ آن برای بیرون کشیدن میخ طراحی شده) رایجترین نوع آن برای کارهای خانگی است، اما چکشهای چوبکوب، لاستیکی و چکشهای آهنگری هرکدام برای کاربرد خاصی ساخته شدهاند. وزن و جنس دسته چکش (چوبی، فایبرگلاس یا فولادی) تاثیر مستقیمی روی راحتی کار و کاهش خستگی دست دارد. در بخش پنجم همین سری، بهطور مفصل درباره انواع چکش، تاریخچه آنها و نحوه انتخاب چکش مناسب صحبت خواهیم کرد.
ابزارهای گیرنده: خانواده انبرها
انبرها برای گرفتن، خم کردن، بریدن یا نگهداشتن قطعات استفاده میشوند. انبردست ترکیبی (Combination Pliers) پرکاربردترین نوع است، اما انبر نوکتیز برای کار در فضاهای تنگ، انبر قفلی برای نگهداشتن ثابت قطعه، و سیمچین برای برش سیم و کابل، هرکدام نقش مشخصی دارند. جنس فک انبر و دقت لبههای برشی آن، کیفیت نهایی کار را تعیین میکند. جزئیات کامل انواع انبر و کاربرد هرکدام را در بخش سوم همین سری خواهیم خواند.
ابزارهای پیچاندن: پیچگوشتی و آچار
پیچگوشتیهای ساده (تخت) قدیمیترین نوع هستند، اما پیچگوشتی چهارسو (که به آن «فیلیپس» هم میگویند) امروز رایجتر است. طرح اولیه این نوع پیچ توسط جان تامپسون در اوایل دهه ۱۹۳۰ میلادی ثبت شد و چند سال بعد، هنری فیلیپس آن را اصلاح و در سال ۱۹۳۶ به ثبت رساند؛ ویژگی خودمرکزیاب این طراحی باعث شد پیچگوشتی چهارسو بهسرعت در خطوط تولید صنعتی و بهویژه صنعت خودرو جای خود را باز کند و امروز استاندارد رایج در اکثر پیچهای مصرفی است.
در کنار پیچگوشتی، آچارها برای باز و بسته کردن مهره و پیچ به کار میروند. آچار یکسر و دوسر برای اندازه ثابت، و آچار فرانسه (قابلتنظیم) برای اندازههای متغیر استفاده میشود. آچار قابلتنظیم نسخه تکاملیافته آچارهای درشکهای انگلیسی قرن هجدهم است که در قرن نوزدهم در آمریکا با طراحی پیچتنظیم بهبود یافت و به شکل امروزی رسید. برای آشنایی کامل با انواع پیچگوشتی، به بخش چهارم، و برای آچارها به بخش هفتم همین سری مراجعه کنید.
ابزارهای برش: ارههای دستی
برای بریدن چوب، فلز یا پلاستیک، ارههای دستی همچنان جای خود را در کنار ارههای برقی حفظ کردهاند؛ بهخصوص برای برشهای دقیق یا کارهایی که دسترسی به برق ندارند. اره چوببری با دندانههای درشت، اره آهنبری (هکساو) با تیغه نازک و دندانه ریز برای فلزات، و اره منبت برای برشهای ظریف و منحنی، هرکدام کاربرد مشخصی دارند. بخش ششم این سری بهطور کامل به انواع اره دستی و تکنیکهای برش اختصاص دارد.
ابزارهای اندازهگیری: متر، تراز و گونیا
هیچ پروژهای بدون اندازهگیری درست به نتیجه نمیرسد. متر فلزی (متر نواری) برای اندازهگیری طول، تراز حبابی برای اطمینان از افقی یا عمودی بودن سطح، و گونیا برای بررسی زاویه ۹۰ درجه، سه ابزار اندازهگیریای هستند که باید در هر جعبهابزار پایه وجود داشته باشند. دقت پایین در این ابزارها مستقیماً روی کیفیت کار نهایی اثر میگذارد؛ برای همین سرمایهگذاری روی یک متر و تراز باکیفیت، ارزش بیشتری نسبت به قیمتش دارد.
جمعبندی: یک جعبهابزار پایه چه چیزی باید داشته باشد؟
یک جعبهابزار خانگی پایه، در حداقلترین حالت، باید شامل یک چکش میخکش، یک ست پیچگوشتی تخت و چهارسو در چند سایز، یک انبردست ترکیبی، یک آچار فرانسه، یک اره دستی کوچک و یک متر و تراز باشد. اگر میخواهید قبل از خرید، راهنمای دقیقتری برای انتخاب برند و کیفیت مناسب هر کدام داشته باشید، مقاله راهنمای انتخاب بهترین ابزارآلات دستی را از دست ندهید. در بخشهای بعدی سری «۰ تا ۱۰۰ ابزار شناسی» وارد جزئیات هر خانواده ابزار میشویم. برای خرید ابزارهای دستی باکیفیت با گارانتی معتبر، از دستهبندی ابزار دستی سایت ما دیدن کنید.
نظرات کاربران